Streven naar autonomie versterkt

Door Peter Luykx op 20 oktober 2014, over deze onderwerpen: Regio's in Europa

William Van Laeken omschrijft in DS van dit weekend het meer dan 300 jaar oude Catalaanse streven naar Independencia als een aangeblazen vraag om onafhankelijkheid. Een sluipend griepje dat kunstmatig wordt opgestookt. Nuanceren mag, maar wie vandaag deze evolutie als een akkefietje omschrijft is blind voor de werkelijkheid. Het Catalaans proces naar onafhankelijkheid is legitiem, democratisch en onomkeerbaar.

La Diada
Donderdagochtend 11 september jl. wandel ik van het fraaie Gaudi hotel aan de Ramblas naar het Monument van Rafael Casanova. Hij was in 1713 één van de leden van de Junta del Braços die besliste om met steun van de Habsburgers in de Spaanse successie oorlog de strijd verder te zetten tegen de Spaans-Franse coalitie. Ik leg samen met één van de tientallen delegaties bloemen neer op de Ronda de Sant Pere waar Casanova gewond raakte tijdens het beleg van Barcelona. De Catalanen verloren in 1714 de slag en La Diada werd hun dag van rouw omwille van de vele slachtoffers èn hun verloren autonomie.

Vandaag vallen er geen doden of gewonden maar wordt dezelfde strijd gevoerd via verkiezingen, massabijeenkomsten, referenda en Europees-juridisch gebakkelei. In Schotland, in Vlaanderen, in Baskenland, in Catalonië. Dit is een natuurlijk proces van democratisch streven naar autonomie van naties in Europa. Hun bestaansrecht ontkennen is het licht van de zon ontkennen.

Vollem Votar 
De straten vullen zich met mensen en Catalaanse vlaggen. Uiteindelijk zullen vandaag 1,8 miljoen Catalanen samenstromen om samen een enorme ‘Vortex’ te vormen getooid in de kleuren van hun Senyera. De ‘Vortex’ of het ‘V’-teken staat voor ‘Vollem Votar’ (wij willen stemmen) maar ook voor de ‘V’ van victorie (na 25 mei in Vlaanderen uitermate herkenbaar). Laat ons niet vergeten dat Catalonië vandaag in de eerste plaats vraagt om te mogen stemmen in een referendum. Dat deze grootste manifestatie in de geschiedenis van Europa volgens Van Laeken “onterecht de indruk wekt dat iedereen, gans het volk, hetzelfde wil” is op zijn zachtst uitgedrukt het bagatelliseren van de wil van de Catalanen.

Via Catalunya
William Van Laeken onderscheidt dit streven naar onafhankelijkheid van de ‘echte’ problemen van de Catalanen. Onafhankelijkheid is nooit een doel op zich maar een weg om de problemen van de Catalanen op te lossen. Het is deze weg die de Catalanen willen voorleggen in hun referendum. Het zijn precies de belangrijke transfers naar Madrid, en de nefaste gevolgen voor de Catalanen van het gebrek aan efficiënt bestuur door de Spaanse overheid die hun doen kiezen voor zelfbestuur.

Geen Europese vlaggen in Barcelona
De dag nadien heb ik een afspraak met Roger Albinyana, secretaris voor buitenlandse zaken en Europese aangelegenheden van de Catalaanse regering. (Zij mogen geen ministers aanduiden want dat staat Madrid niet toe). In zijn kabinet in het Palau de la Generalitat de Catalunya, vraagt hij mij: Mr. Luykx, what didn’t you see yesterday? In de zee van 1,8 miljoen Catalanen zag ik evenveel Catalaanse vlaggen maar geen enkele Europese vlag. Eén jaar geleden kleurde die Europese vlag nog mee de indrukwekkende Via Catalana, een menselijke ketting van 1,6 miljoen Catalanen tussen de grens van Spanje met Frankrijk en de kust van Tarragona (ook geen akkefietje).

De eerdere kritiek van Van Rompuy en Barosso op het referendum van de Catalanen wakkert het anti-Europees gevoel aan bij de voorstanders van een onafhankelijk Catalonië. Het draagvlak voor meer Europa kan enkel toenemen door open te staan voor de vraag naar zelfbestuur van deze volkeren. Europa moet intern het debat aangaan en zich voorbereiden. Dat een Schotse nipte meerderheid “nee” zei, betekent niet dat het streven naar autonomie van miljoenen andere Europeanen nu voorgoed begraven werd. Wel integendeel.

Hoe waardevol vond je dit artikel?

Geef hier je persoonlijke score in
De gemiddelde score is