No rules, great Scotch

Door Peter Luykx op 6 februari 2012, over deze onderwerpen: NV-A, Politiek, Regio's in Europa

In Schotland wil de Scottisch National Party (SNP) een referendum organiseren over onafhankelijkheid. De SNP in Schotland is - net zoals de N-VA in Vlaanderen - de grootste politieke partij. Een onafhankelijk Schotland is geen romantisch verlangen meer, maar een realistische optie. Vlaanderen moet deze casus van dichtbij volgen en, waar nodig, lessen trekken om diezelfde weg in te slaan.

In 1302 gaven de Vlamingen met de Gulden Sporenslag de Schotten het goede voorbeeld. Even later, in 1314, in The Battle of Bannockburn wonnen de Schotten hun vrijheid van de Engelsen. Het Schotse streven naar autonomie is zo oud als de straatstenen van het Verenigd Koninkrijk zelf. In België blijkt uit de electorale evolutie in Vlaanderen één dominante tendens: een gestage opgang van de Vlaams-nationale partijen (Bart Maddens in DS, 10 juni 2009). Het streven naar autonomie is ingebakken in beide koninkrijken van bij hun ontstaan.

Premier Alex Salmond wil in de herfst van 2014 het Schotse volk raadplegen. In 1998 spraken de vijf miljoen Schotten zich in een referendum al overduidelijk uit voor meer autonomie en ze verwierven zo een eigen parlement. Maar voorlopig zou maar 39 procent van de Schotten voor volledige onafhankelijkheid gewonnen zijn. In Vlaanderen duiken wel eens opiniepeilingen op waar gepeild wordt naar de mening van de Vlaming. Slechts een enkele keer kon men een Vlaamse meerderheid voor onafhankelijkheid vaststellen. En een heus referendum is in Vlaanderen nog niet voor morgen...

Louter omwille van de romantiek ter nagedachtenis van de prestigieuze slag van Bannockburn zullen de Schotten niet voor meer autonomie of onafhankelijkheid van het Verenigd Koninkrijk kiezen. Dat zullen zij enkel doen wanneer zij zich als een zelfbewuste natie zien, als een gemeenschap bewust van de eigen sterkte en toekomst. Zij zullen zich de vraag stellen of ze beter af zijn buiten het Verenigd Koninkrijk. ‘Kunnen wij Schotten onze eigen toekomst zelf vormgeven?’ Het antwoord van Douglas Fraser, BBC-reporter en specialist inzake Schotse economie is simpel: “natuurlijk”.

Er doemt geen financieel-economisch rampscenario op, Schotland kan zelfstandig verder. Bovendien zullen er niet plots muren oprijzen aan de grenzen met Engeland. De Schotse premier Salmond voorspelt zelf een goede relatie met de Engelsen na de onafhankelijkheid. En Schotland blijft ook in Europa liggen.

Uiteraard zal niet alles van een leien dakje lopen. Dat is binnen de structuren van het VK niet anders. Maar daarom moeten die vijf miljoen zelfbewuste Schotten geen schrik hebben van verandering. Een onafhankelijk en soeverein Schotland zal enkel ontstaan met de steun vanuit de basis, vanuit het volk. Als de wil er is om zichzelf te besturen, waarom zouden de Schotten dat dan in godsnaam niet kunnen?

Hoe dan ook zal er nog veel onderhandeld moeten worden met het VK. Over de verdeling van de Britse staatsschuld bijvoorbeeld. En over de opbrengsten van de Noordzeeolie. Of wat gezegd van de aanwezigheid van de Britse atoomonderzeeërs in Schotse wateren? En zal Schotland zich terugtrekken uit de NAVO?

En hoe ziet de toekomst van Schotland in de Europese Unie er uit? Het ontstaan van een nieuw land uit een bestaande EU-staat kent immers geen precedent. De EU-verdragen geven alvast geen antwoord. En ook de Europese Commissie wenst niet op deze “hypothetische vraag” te antwoorden. Waarschijnlijk zullen alle bestaande EU-lidstaten hun toestemming aan een Schotse toetreding moeten geven. In Spanje, dat zelf met een sterk groeiend Catalonië en de Baskische beweging overhoop ligt, zal de centrale overheid vast en zeker dwarsliggen.

Kortom binnenkort hebben we misschien een voorbeeld en tonen de Schotten ons hoe het moet. Voor Vlaanderen is ‘het geval Schotland’ een interessante case. Tot nu zijn er geen regels: “No rules, only Scotch”. De keuze voor Schotse onafhankelijkheid zal ons duidelijk maken wat mogelijk is. Net zoals de Schotten, moeten wij Vlamingen ons immers de vraag durven stellen waar onze toekomst ligt: binnen of buiten België.

Hoe waardevol vond je dit artikel?

Geef hier je persoonlijke score in
De gemiddelde score is